• Polski
  • English
  • AA+A++
Prof. dr hab. Jerzy Maik

Jerzy Maik, prof. dr hab.

Ośrodek: Ośrodek Badań nad Dawnymi Technologiami, Łódź

 

e-mail: archeo@cbmm.lodz.pl; jotem4@wp.pl

Link do akademia.edu/researchgate/Google scholar/itp.:

 

Zainteresowania badawcze i obszar badań:

Archeologia średniowiecza i czasów nowożytnych, archeologia schyłku starożytności.

Powstanie i rozwój włókiennictwa w pradziejach, kontakty z kulturą halsztacką w świetle badań nad tkaninami.

Przemiany we włókiennictwie okresu rzymskiego, wpływ kontaktów z Imperium Rzymskim na rozwój włókiennictwa w Barbaricum. Problematyka tzw. owcy rzymskiej w świetle badań surowca tkanin wykopaliskowych z terenu Barbaricum.

Włókiennictwo początków średniowiecza na ziemiach polskich, problematyka powstania i rozwoju krosna podnóżkowego w Europie Środkowej i wpływ na rozwój tkackiej produkcji towarowej. Rozwój włókiennictwa a przemiany w jego organizacji. Powstanie i rozwój zawodowego rzemiosła tkackiego. Powstanie i rozwój organizacji cechowej w miastach polskich.

Handel tkaninami w Europie w średniowieczu i w czasach nowożytnych. Wpływ Hanzy na przemiany we włókiennictwie Europy Środkowej i Wschodniej.

 

Wybrane publikacje:

Monografie:

Maik J. (1988). Wyroby włókiennicze na Pomorzu z okresu rzymskiego i ze średniowiecza, „Acta Archaeologica Lodziensia”, 34, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk-Łódź: Łódzkie Towarzystwo Naukowe, Ossolineum.

Maik J. (1991). Tekstylia wczesnośredniowieczne z wykopalisk w Opolu. Warszawa-Łódź: Instytut Historii Kultury Materialnej PAN.

Maik J. (1997). Sukiennictwo elbląskie w średniowieczu. „Acta Archaeologica Lodziensia”, 41, Łódź: Łódzkie Towarzystwo Naukowe, Instytut Archeologii i Etnologii PAN.

Kocińska M. K., Maik J. (2004). Średniowieczne i nowożytne plomby tekstylne z wykopalisk w Gdańsku, “Acta Archaeologica Lodziensia”, 50/2, Łódź: Łódzkie Towarzystwo Naukowe, Instytut Archeologii i Etnologii PAN.

Maik J. (2012). Włókiennictwo kultury wielbarskiej. Łódź.

 

Artykuły w czasopismach:

Maik J. (1977). Tkaniny z okresu rzymskiego z terenu Polski. Pomorania Antiqua, 7, 77-145.

Gula J., Maik J. (1980). Zaopatrzenie zamku w Rawie Mazowieckiej w wyroby włókiennicze w końcu XIV i w XV w. Archeologia Polski, 24(2), 381-411.

Maik J. (1986). Das Vorkommen des sogenannten römischen Schafes in Pommern. Fasciculi Archaeologiae Historicae, 1, 55-64.

Maik J. (1990). Wczesnośredniowieczne wyroby włókiennicze w Wolinie. Materiały Zachodniopomorskie, 32, 155-180.

Maik. J. (1994). The New Textile Finds from Palmyra. Archaeological Textile News, 18-19, 11-13.

Maik J. (1996). Wyniki badań nad osią komunikacyjną przez Dąbrówno, woj. olsztyńskie (XIV-XIX w.), Łódzkie Sprawozdania Archeologiczne, 2, 177-187.

Maik J. (1997). Military Accessories from Bolesławiec on the Prosna. Fasciculi Archaeologiae Historicae, 10, 19-38.

Maik J. (2000). The Shroud of Turin as a Historical Textile. Fasciculi Archaeologiae Historicae, 12, 47-49.

Maik J. (2001). Wełna tkanin wykopaliskowych jako źródło do badań ras owiec, Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, 49(4), 311-326.

Biesaga M., Donten M., Maik J., Wach A. (2004). Zastosowanie chromatografii cieczowej w badaniach barwników tkanin zabytkowych. Kwartalnik Historii Kultury Materialnej, 52(3), 331-339.

Biesaga M., Donten M., Maik J., Wach A. (2006). Acidic Hydrolysis and Extraction of Natural Dyes Present in Plants and Ancient Textiles, Chemia Analityczna, 51, 251-265.

Cybulska M., Maik J. (2007). Archaeological textiles - a need of new methods of analysis and reconstruction. Fibres & Textiles in Eastern Europe, 15, (5-6) (64-65), 185-189.

Maik J. (2007). Textiles from a Late Fifth-Century Post-Meroitic Cemetery in Kassinger Bahri. Gdańsk Archaeological Museum African Reports, 5, 2007, 97-102.

Maik J. (2011). Cogs on Elbląg Seals dating from 1242 and 1367. Fasciculi Archaeologiae Historicae, 24, 57-64.

Antosik Ł., Maik J. (2017). Późnośredniowieczne krosna tkackie w świetle środkowoeuropejskich znalezisk archeologicznych. Archaeologia Historica Polona, 25, 285-299.

Maik J. (2017). Początki Kościoła w Łęczycy. Badania opactwa i kolegiaty w Tumie pod Łęczycą, Przegląd Archeologiczny, 65, 99-115.

 

Rozdziały w monografiach zbiorowych:

Maik J., Grabarczyk E. (1982). Zamek w latach 1333-1401. W: T. Poklewski (red.), Zamki środkowopolskie, 2, Bolesławiec nad Prosną. „Acta Archaeologica Lodziensia”, 30 (23-40). Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk-Łódź: Łódzkie Towarzystwo Naukowe, Ossolineum

Maik J. (1982). Zum Untersuchungsstand der mittelalterlichen Textilkunde in Polen. W: L. Bender Jørgensen, K. Tidow (red.), Textilsymposium Neumünster, Archäologische Textilfunde (209-222). Neumünster: Textilmuseum Neumünster.

Maik J. (1990). Medieval English and Flemish textiles found in Gdańsk, W: P. Walton, J. -P. Wild (red.) Textiles in Northern Archaeology, NESAT III: Textile Symposium in York, 6-9 May 1987, 119-130 London: Archetype Publications.

Maik J. (1996). Słowiańskie tkaniny w lokacyjnym Kołobrzegu. W: M. Rębkowski (red.) Archeologia średniowiecznego Kołobrzegu, 1 (299-330). Kołobrzeg: Instytut Archeologii i Etnologii PAN.

Maik J. (1998). Sukiennicy elbląscy w XIV i XV w. W: J. Olczak, Życie codzienne w średniowiecznym mieście, „Archaeologia Historica Polona”, 7, 197-212. Toruń: Uniwersyteckie Centrum Archeologii Średniowiecza i Nowożytności.

Maik J. (2000). Sukiennictwo kołobrzeskie w średniowieczu. W: L. Leciejewicz, M. Rębkowski, Salsa Cholbergensis. Kołobrzeg w średniowieczu, 233-242. Kołobrzeg: Instytut Archeologii i Etnologii PAN.

Maik J. (1998). Westeuropäische Wollgewebe im mittelelterlichen Elbląg (Elbing). W: L. Bender Jørgensen, Ch. Rinaldo (red.), Textiles in European Archaeology, Report from the 6th NESAT Symposium, 7-11th May 1996 in Borås, Gotarc Series A, 1, (215-231). Göteborg: Göteborg University, Dept. of Archaeology.

Maik J. (2001). Ergebnisse der Textilienuntersuchungen. W: K. Hahuła, R. Wołągiewicz, Grzybnica. Ein Gräberfeld mit Steinkreisen der Wielbark-Kultur in Pommern, W: W. Nowakowski (red.) „Monumenta Archaeologiae Barbarica“, 8 (76-78). Warszawa-Koszalin: Muzeum w Koszalinie; Fundacja Przyjaciół Instytutu Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego; Państwowe Muzeum Archeologiczne w Warszawie .

Maik J. (2002). Najstarsza zabudowa Dąbrówna, W: A. Abramowicz, J. Maik (red.) Budownictwo i budowniczowie w przeszłości (231-243), Łódź: Instytut Archeologii i Etnologii PAN.

Maik J. (2003). Anfänge des Textilgewerbes in frühmittelalterlichen Polen, W: L. Bender Jørgensen, J. Banck-Burgess, A. Rast-Eicher (red.), Textilien aus Archäologie und Geschichte. Festschrift für Klaus Tidow (63-71). Neumünster: Wachholtz Verlag.

Maik J. (2005). Stand und Notwendigkeit der Forschungen über die mittelalterliche Wollweberei auf dem südlichen Ostseegebiet, W: F. Pritchard, J.-P. Wild (red.), Northern Archaeological Textiles, NESAT VII, Textile Symposium in Edinburgh, 5th – 7th May 1999, 84-92, Oxford: Oxbow Books.

Maik. J. (2007). Textilien aus einem heidnischen Tempel des 11. Jahrhunderts in Wrocław. W: Rast-Eicher A. , R. Windler (red.), Archäologische Textilfunde – Archaeological Textiles, NESAT IX – Nordeuropäisches Symposium für archäologische Textilien, Braunwald, 18.-20. Mai 2005, 191-198, Ennenda: Archeo Tex.

Maik J. (2007). Profesor Konrad Jażdżewski i Jego uczniowie w Instytucie Historii Kultury Materialnej Polskiej Akademii Nauk, W: M.M. Blomberg, A, Andrzejewski (red.), Konrad Jażdżewski (1908-1985), archeolog, nauczyciel, muzealnik, 33-40, Łódź Instytut Archeologii UŁ, Stowarzyszenie Naukowe Archeologów Polskich, Oddział w Łodzi

Maik J. (2007). Jak było na początku, czyli Adam Nahlik i badania tkanin wykopaliskowych, W: M. Głosek, J. Maik (red.:) Od pradziejów po współczesność. Archeologiczne wędrówki. Studia dedykowane Pani Profesor Marii Magdalenie Blombergowej, „Acta Archaeologica Lodziensia”, 53, (91-95). Łódź: Łódzkie Towarzystwo Naukowe.

Maik J. (2007). Postacie zbrojnych na ceramice znalezionej na zamku w Bolesławcu nad Prosną, woj. łódzkie. W: J. Olczak (red.), Studia z dziejów wojskowości, budownictwa, kultury, „Archaeologia Historica Polona” 17, 201-208. Toruń: Uniwersyteckie Centrum Archeologii Średniowiecza i Nowożytności.

Maik J. (2009). Wyroby włókiennicze z grobu książęcego nr 1 w Leśnie, st. 1. W: K. Walenta, Leśno i mikroregion w okresie rzymskim (233-244). Chojnice: Muzeum Historyczno-Etnograficzne w Chojnicach.

Maik J. (2009). The Influence of Hanseatic Trade on Textile Production in Medieval Poland. W: K. Vestergård Pedersen, M.-L. B. Nosch (red.), The Medieval Broadcloth. Changing Trends in Fashion, Manufacturing and Consumption, “Ancient Textiles Series”, 6 (109-120). Oxford-Oakville: Oxbow-Books.

Maik J. (2010). Tkaniny importowane z Imperium w kulturze wielbarskiej. W: A. Urbaniak, R. Prochowicz, I. Jakubczyk, M. Levada, J. Schuster (red.), Terra Barbarica. Studia ofiarowane Magdalenie Mączyńskiej w 65. rocznicę urodzin, „Monumenta Archaeologica Barbarica”, Series Gemina, 2, (713-718). Łódź-Warszawa: Instytut Archeologii UŁ, Fundacja UŁ, Fundacja Monumenta Archaeologica Barbarica, Państwowe Muzeum Archeologiczne.

Cybulska M., Florczak, Maik J. (2010). Virtual reconstruction of archaeological textiles. W: E. Andersson Strand, M. Gleba, U. Mannering, Ch. Munkholt, M. Ringgaard (red.), North European Symposium for Archaeological Textiles X, “Ancient Textiles Series” 5 (36-40). Oxford-Oakville: Oxbow Books.

Maik. J. (2010). Prof. dr hab. Irena Turnau (1925-2008). Socjolog, historyk włókiennictwa, kostiumolog, W: A. Spiss, Z. Szromba-Rysowa, Etnografowie i ludoznawcy polscy. Sylwetki, szkice biograficzne, 3, 242-247, Wrocław-Kraków: Wydawnictwo Naukowe DWN, Polskie Towarzystwo Ludoznawcze, Oddział w Krakowie

Cybulska M., Kowalska-Pietrzak A., Kuberski S., Maik J., Orlińska-Mianowska E. (2011). Piętnastowieczna preteksta z herbem Korzbok z Archikolegiaty Łęczyckiej w Tumie. W: M. Żemigała (red.), 850 lat w służbie Bogu i ludziom. Archikolegiata Łęczycka w Tumie, Materiały z sesji naukowej w Łęczycy dnia 21 maja 2011 roku (81-90). Łęczyca-Tum: Towarzystwo Naukowe Płockie Oddział w Łęczycy, Archikolegiacka Kapituła Łęczycka w Łowiczu

Maik J. (2011). Zachodnioeuropejskie sukno w średniowiecznej Polsce. W: T. Grabarczyk, A. Kowalska-Pietrzak, T. Nowak (red.), In tempore bellis et pacis. Ludzie, miejsca, przedmioty. Księga pamiątkowa dedykowana prof. dr hab. Janowi Szymczakowi w 65-lecie urodzin i 40-lecie pracy naukowo-dydaktycznej (607-616). Warszawa: Wydawnictwo DiG.

Maik J. (2011). Zaopatrzenie wojska i straży miejskiej w tekstylia przez Radę Starego Miasta Elbląga w początkach XV wieku. W: O. Ławrynowicz, J. Maik, P. Nowakowski (red.), Non sensisitis gladios. Studia ofiarowane Marianowi Głoskowi w 70. rocznicę urodzin (243-257). Łódź: Instytut Archeologii UŁ; Instytut Archeologii i Etnologii PAN; Stowarzyszenie Naukowe Archeologów Polskich, Oddział w Łodzi; Łódzkie Towarzystwo Naukowe.

Maik J. (2012). Poland, W: M. Gleba, U. Mannering Textiles and Textile Production in Europe: From Prehistory to AD 400, red., „Ancient Textiles Series”, 11 (293-303). Oxford-Oakville: Oxbow-Books.

Maik J. (2012). Wollweberei in einer mittelalterlichen Stadt. Elbinger Beispiel, W: A. Haak, R. Rammo (red.), Medieval Urban Textiles in Northern Europe (Keskaegsed Põhja-Euroopa tekstiilileiud), „Muinasaja Teadus”, 22, (37-57). Tartu: Institute of History and Archaeology of the University of Tartu; Dep. of Archaeology at the Institute of History of Tallin University.

Cybulska M., Kuberski S., Maik J., Orlińska-Mianowska E. (2013). Figural Embroidery from Tum Collegiate Church: Analysis, Reconstruction and Identfication. W: J. Banck-Burgess, C. Nuebold (red.), NESAT XI. The North European Symposium for Archaeological Textiles XI, 10-13 May 2011 in Esslingen am Neckar (205-212). Rahden/Westf.: Verlag Marie Leidorf Gmbh.

Maik J. (2013). Die Textilien aus den Grabhügeln von Gronowo. W: H. Machajewski, Gronowo. Ein Gräberfeld der Wielbark-Kultur in Westpommern, „Monumenta Archaeologica Barbarica“ 18 (93-122). Warszawa-Szczecin-Gdańsk: Fundacja Monumenta Archaeologica Barbarica; Muzeum Narodowe w Szczecinie; Fundacja Na Rzecz Rozwoju Uniwersytetu Gdańskiego.

Maik J. (2013). Gewebe in einem wohlhabenden Elbinger Haus (17.-18. Jahrhundert). W: J. Banck-Burgess, C. Nuebold (red.), NESAT XI. The North European Symposium for Archaeological Textiles XI, 10-13 May 2011 in Esslingen am Neckar (227-236). Rahden/Westf.: Verlag Marie Leidorf Gmbh.

Cybulska M., Maik J. (2014). 2/2 Herringbone twill fabrics in Early Medieval Poland: Imports or local production? W: S. Bergerbrant, S.H. Fossøy (red.), A Stitch in Time: Essays in Honour of Lise Bender Jørgensen, Gotarc Series A., Gothenburg Archaeological Studies, 4 (317-329). Gothenburg: Gothenburg University, Department of Historical Studies

Maik J. (2015). Cloth in the Large Cities of Medieval Poland – Production and Trade. W: A. Ling Huang, C. Jahnke (red.), Textiles in the Medieval Economy. Production, Trade and Consumption of Textiles, 8-16 centuries, „AncientTextiles Series”, 16 (189-203) Oxford-Philadelphia: Oxbow Books.

Maik J. (2015). Tekstylia z cmentarzyska kultury wielbarskiej w Czarnówku, pow. lęborski. Część 1. W: J. Andrzejowski (red.), Czarnówko, stan. 5. Cmentarzyska z późnej starożytności na Pomorzu 1, „Monumenta Archaeologica Barbarica”, Series Gemina 5 (215-245). Lębork-Warszawa: Muzeum w Lęborku; Fundacja Monumenta Archaeologica Barbarica.

Maik J., Rybarczyk A. (2015). Gewebe der Hallstattkultur aus Domasław in Niederschlesien. W: K. Grömer, F. Pritchard (red.), Aspects of the Design, Production and Use of Textiles and Clothing from the Bronze Age to the Early Modern Era. NESAT XII., The North European Symposium of Archaeological Textiles 21st – 24th May 2014 in Hallstatt, Austria, “Archaeolingua Main Series” 33, (83-94). Budapest: Archaeolingua.

Maik J., Rybarczyk A. (2016). Tekstylia kultury halsztackiej z Domasławia na Dolnym Śląsku na tle włókiennictwa wczesnej epoki żelaza w Europie Środkowej. W: B. Gediga, A. Grossman, W. Piotrowski (red.) Europa w okresie od VIII wieku przed narodzeniem Chrystusa do I wieku naszej ery, „Biskupińskie Prace Archeologiczne”, 11, Polska Akademia Nauk – Oddział we Wrocławiu, Prace Komisji Archeologicznej nr 21 (25-43). Biskupin-Wrocław: Muzeum Archeologiczne w Biskupinie; Polska Akademia Nauk, Oddział we Wrocławiu.

Maik J. (2016). Krosno brzezińskiego piwowara. W: G. Nawrolska, H. Paner, J. Piekalski, E. Trawicka (red.), Archeologia miast Pomorza w kontekście ziem polskich (125-134), Gdańsk: Komitet Nauk Pra- i Protohistorycznych PAN; Muzeum Archeologiczne w Gdańsku.

Maik J. (2017). The Beginnings of Polish Research on Archaeological Textiles. W: M. Bravermanová, H. Březinová, J. Malcolm-Davies (red.), Archaeological Textiles – Links Between Past and Present. NESAT XIII (305-310). Liberec-Praha: Technical University of Liberec, Faculty of Textile Engineering; Institute of Archaeology of the CAS, Prague.

Maik J. (2018). Średniowieczne włókiennictwo w badaniach milenijnych. W: T. Nowakiewicz M. Trzeciecki, D. Błaszczyk (red.), Animos labor nutrit. Studia ofiarowane Profesorowi Andrzejowi Buko w siedemdziesiątą rocznicę urodzin (217-223). Warszawa: Instytut Archeologii i Etnologii PAN; Instytut Archeologii UW.

Maik J. (2018). Tekstylia z cmentarzyska kultury wielbarskiej w Czarnówku, stan. 5. Część 2 (obiekty R300, R374, R380, R400 i R430). W: J. Schuster, Czarnówko, stan. 5. Osiem grobów okazałych – narodziny nowych elit w II wieku po Chr. w basenie Morza Bałtyckiego, „Monumenta Archaeologia Barbarica”, Seria Gemina, 8: J. Andrzejowski, M. Pruska i J. Schuster (red.), Czarnówko, stan. 5 Cmentarzyska z późnej starożytności na Pomorzu, 2 (154-167). Lębork-Warszawa: Muzeum w Lęborku; Fundacja Monumenta Archaeologica Barbarica; Państwowe Muzeum Archeologiczne.

Antosik Ł., Maik J., Rybarczyk A., Słomska J., Wtorkiewicz-Marosik E. (2018). Tekstylia. W: J. Piekalski, K. Wachowski (red.), Rytm rozwoju miasta na kulturowym pograniczu. Studium strefy placu Nowy Targ we Wrocławiu, „Wratislavia Antiqua” 23(2) (875-905). Wrocław: Instytut Archeologii UWr. doi: 10.23734/22.18.100

 

Redakcje monografii zbiorowych:

Abramowicz A., Maik J. (red.). (2002). Budownictwo i budowniczowie w przeszłości. Łódź: Instytut Archeologii i Etnologii PAN.

Maik J. (red.). (2002). Osada z epoki brązu i okresu halsztackiego w Chrząstowie Folwarcznym 1, gm. Parzęczew, pow. zgierski, woj. łódzkie, Autostrada A2. „Archeologiczne Zeszytu Autostradowe”, 1, Łódź: Instytut Archeologii i Etnologii PAN.

Maik J. (red.). (2004). Priceless Invention of Humanity – Textiles. Report from the 8th North European Symposium for Archaeological Textiles, 8-10 May 2002 in Łódź, Poland/Bericht vom 8. Nordeuropäischen Symposium für Archäologische Textilien, Łódź, 8.-10. Mai 2002, Polen, “Acta Archaeologica Lodziensia”, 50(1). Łódź: Łódzkie Towarzystwo Naukowe; Instytut Archeologii i Etnologii PAN.

Głosek M., Maik J. (red.) (2007). Od pradziejów po współczesność. Archeologiczne wędrówki. Studia dedykowane Pani Profesor Marii Magdalenie Blombergowej, „Acta Archaeologica Lodziensia”, 53, (91-95). Łódź: Łódzkie Towarzystwo Naukowe.

Ławrynowicz O., Maik J., Nowakowski P. (red.) (2011). Non sensistis gladios. Studia ofiarowane Marianowi Głoskowi w 70. rocznicę urodzin, 2011, Łódź: Instytut Archeologii UŁ; InstytutArcheologii i Etnologii PAN; Stowarzyszenie Naukowe Archeologów Polskich, Oddział w Łodzi; Łódzkie Towarzystwo Naukowe.

Maik J. (red.). ( 2014), Osada wielokulturowa w Orenicach koło Piątku, w woj. łódzkim. Autostrada A1, Archeologiczne Zeszyty Autostradowe Instytutu Archeologii i Etnologii PAN, 16, Łódź: Instytut Archeologii i Etnologii PAN.

 

Nagrody i stypendia:

Srebrna Odznaka za Opiekę nad Zabytkami – 1980

Złoty Krzyż Zasługi – 2014

Nagroda Stowarzyszenia Konserwatorów Zabytków za książkę „Wyroby włókiennicze na Pomorzu z okresu rzymskiego i ze średniowiecza – 1989

Nagroda Dyrektora za książkę „Włókiennictwo kultury wielbarskiej” – 2012

Stypendium DAAD (Deutscher Akademischer Austauschdienst) – 1993

Stypendium Ministerstwa Spraw Zagranicznych Królestwa Danii - 1994

Członkostwo w organizacjach:

Stowarzyszenie Naukowe Archeologów Polskich – członek

North European Symposium for Archaeological Textiles – członek komitetu organizacyjnego